ISPM-15 nedir?
ISPM-15, uluslararası ticarette kullanılan ahşap ambalaj malzemelerinin işlenmesine dair standart bir fitosanitar (bitki sağlığı) önlemidir. Adı “International Standard for Phytosanitary Measures No. 15”tir. Ham ahşapta bulunabilecek böcek ve zararlıların bir ülkeden diğerine geçmesini engellemek amacıyla çıkarılmıştır.
Standart; palet, sandık, kasa, makara ve takoz gibi ahşap ambalajı kapsar. Kalınlığı 6 mm’den ince olan işlenmiş ahşap (kontrplak, OSB gibi) ve kartonlu palet gibi malzemeler kapsam dışıdır; sert ahşap yongalı veya sıcak preslenmiş malzemeler de çoğu zaman muaftır.
Kim ISPM-15 damgasına ihtiyaç duyar?
Ahşap palet veya sandıkla yurt dışına yük gönderen ihracatçılar bu damgayı arar. Alıcı ülkenin gümrüğü damgasız ahşabı kabul etmeyebilir; yük geri çevrilebilir, zararlı varsa imhaya gidebilir ya da pahalı bir ek işleme tabi tutulabilir.
İç piyasada damga şartı yoktur; ancak aynı paleti sonradan ihracatta kullanma ihtimaliniz varsa baştan damgalı palet almak işinizi kolaylaştırır. Gerekirse HT damgalı palet tedarik edebiliriz.
ISPM-15 damgası nasıl okunur?
Damga, IPPC sembolü (buğday başağı biçimli logo) ile birlikte yan yana veya alt alta şu bilgileri içerir:
| Alan | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| IPPC logosu | Uluslararası Bitki Koruma Sözleşmesi sembolü | Başak biçimli logo |
| Ülke kodu | İki harfli ISO ülke kodu | TR (Türkiye) |
| Üretici / işlemci kodu | Ahşabı işleyen ya da işlemden sorumlu firmanın ulusal kayıt numarası | Bitki sağlığı otoritesince verilen numara |
| İşlem kodu | Uygulanan fitosanitar işlem | HT (ısıl işlem), MB (metil bromür), DH (dielektrik ısıtma) |
HT, MB ve DB ne demek?
- HT (Heat Treatment): Isıl işlem. Ahşabın çekirdeği en az 30 dakika boyunca kesintisiz 56 °C’ye ulaşacak şekilde ısıtılır. Bugün ahşap palette en yaygın ve en çok kabul gören yöntemdir.
- MB (Methyl Bromide): Metil bromür ile fümigasyon. Çevresel nedenlerle birçok ülkede kullanımı kısıtlıdır; AB’de ve EPAL paletlerde kabul edilmez. MB damgalı palet birçok alıcı ülkede sorun çıkarabilir.
- DH (Dielectric Heating): Mikrodalga gibi dielektrik ısıtma ile yapılan işlem; ISPM-15’e sonradan eklenmiştir.
- DB (Debarked): Kabuğu soyulmuş ahşabı belirten eski işaret. Kabuk soyma gerekliliği sürmektedir; ancak bu işaret damganın zorunlu parçası olarak kullanılmaz.
Palet damgası nerede olmalı?
Damga, ambalajın görünür yerinde, karşılıklı iki yan yüzünde (genelde iki orta takozda) bulunmalıdır. Silinmez ve okunaklı olmalı, el yazısı ya da etiket olmamalıdır. Damga paletin ya da tek bir tahtanın değil, işlem görmüş ahşabın bütününe aittir; yarım tamirlerde kullanılan parçanın da ISPM-15 şartını taşıması gerekir.
ISPM-15 damgalı palet nasıl tedarik edilir?
MEPAL ihracat için ISPM-15 uyumlu, HT damgalı palet temini yapar; ısıl işlemin kendi fırınlarında yapıldığını iddia etmez. Isıl işlem tedarikçi tarafından gerçekleştirilir ve damga ürün üzerinde görülür.
- Hedef ülkeyi, taşıma türünü (konteyner, tır) ve palet ölçüsünü belirleyin.
- HT damgalı, okunur damga şartını teklif talebinde yazın.
- Tedarik edilen paletlerde damgayı iki yüzde de kontrol edin.
- Tamir edilmiş palet kullanıyorsanız tamir parçasının da ISPM-15 uyumlu olduğunu doğrulayın.
- İhracat evrakında istenen fitosanitar belgesi varsa gümrük müşaviri ile netleştirin.
ISPM-15 uyumlu palet fiyatı
ISPM-15 uyumlu palet, aynı ölçüdeki damgasız palete göre ek işlem gerektirdiği için fiyat farkı oluşturabilir. Güncel fiyat için ihracat şartınızı ve adedinizi belirterek WhatsApp'tan teklif alın.
Sık sorulan sorular
ISPM-15 nedir?
Ahşap ambalajın zararlı yayılımını önlemek için ısıl işlem gibi işlemleri zorunlu kılan uluslararası bir standarttır; uyumlu ahşap IPPC damgası taşır.
HT damgası ne anlama gelir?
Isıl işlem (heat treatment). Ahşabın çekirdek sıcaklığı en az 30 dakika boyunca 56 °C’ye ulaştırılmıştır.
MB damgalı palet kullanılabilir mi?
Metil bromür artık birçok yerde kısıtlıdır; AB ve EPAL paletlerde kabul edilmez. İhracat için HT damgası tercih edilir.
İç piyasada ISPM-15 damgası şart mı?
Hayır, ancak paleti ihracatta da kullanacaksanız baştan damgalı almak pratik olur.
Plastik palet için ISPM-15 gerekir mi?
Hayır. ISPM-15 yalnızca ahşap ambalaj için geçerlidir; plastik ve metal palet kapsam dışıdır.